Boeken: zilver

"Waar moet ik beginnen?" Een simpele vraag, die ons vaak bereikt. Eenvoudig te beantwoorden is hij echter niet, want wie zich wil verdiepen in de vakgebieden die in Cachet aan de orde komen komt een berg informatie tegen, waaruit het voor de beginneling lastig kiezen is. Daarom geeft ons panel van experts een aantal boeken- en informatietips.

Zilver leren kennen betekent: veel en zorgvuldig kijken. Want alleen dan kan boekenwijsheid omgezet worden in echte kennis. Daarvoor is een goede loupe onontbeerlijk, terwijl een nauwkeurige weegschaal handig is voor het vaststellen van het materiaalgewicht. En boeken dus, maar welke boeken?

Oude veilingcatalogi zijn van onschatbare waarde; beter nog zijn veilingcatalogi van courante veilingen, bij een bezoek aan de kijkdag. Bij mijn werk zijn enkele boeken nog steeds mijn geduldige leermeesters.

Goud- en Zilvermerken van Voet, door L.B. Gans, Martinus Nijhoff Uitgevers.
Elias Voet jr. maakte omstreeks 1890 in Nederland een begin met het rubriceren van de namen van goud- en zilversmeden, meestertekens en gildestempels. Hij publiceerde verschillende boeken over zilver afkomstig uit Amsterdam, Den Haag en Friesland.

De eerste druk van "De Kleine Voet", zoals dit boek in het vak wordt genoemd, met als titel Nederlandsche Goud- en Zilvermerken 1445-1935 verscheen in 1937. Elias Voet jr. overleed in 1940. Zijn werk werd voortgezet door ir. P.W. Voet . In het boek van L.B. Gans krijgt u zeer overzichtelijke informatie over de keursystemen van de Middeleeuwen tot heden, zodat u de verschillende merken kunt determineren.
ISBN 90-68903632

Dutch Goldsmiths' and Silver-smiths' Marks and Names prior to 1812, door K.A. Citroen, Primavera Pers, Leiden.
In dit boek vind u meestertekens van Nederlandse zilversmeden tot 1812, de meestertekens ingedeeld naar tekens gevormd door letters , tekens met herkenbare figuren en huismerken. Hierna volgt een lange lijst van zilversmeden zonder geregistreerde merken, en tenslotte de merken en jaarletters van de steden. Dit boek is een onmisbaar naslagwerk, het eerste waar je naar grijpt bij onderzoek van antiek zilver. Al staan de tekens niet afgebeeld, je komt op een spoor, van waaruit je in andere boeken verder kunt gaan zoeken.

Nederlandse verantwoordelijkheidstekens sinds 1797, bew. C.B. van Dongen, De Waarborg Platina, Goud en Zilver N.V., Gouda.
In dit enorme boekwerk vindt u een overzicht van de Nederlandse meestertekens, importeurstekens, kantoorherkenningstekens, essayerstekens en handelsessayeurstekens voor goud, zilver en platina sinds de invoering van de Wet van 19 Brumaire 6e jaar (9-11-1797). ISBN 90-802403-2-X

Valse Zilvermerken in Nederland, door K.A. Citroen, De Tijdstroom, Lochem.
Er zijn sinds omstreeks 1860 vele oude voorwerpen gekopieerd en van quasi-oude zilvermerken voorzien. Bij onderzoek of een fraai stuk zilver inderdaad oud is moet men bedacht zijn op mogelijke falsificatie. In dit boekje heeft de heer K.A. Citroen 661 merken afgebeeld, waarvan het merendeel werd aangetroffen op in ons land gemaakte nabootsingen van oud zilver.*

International Hallmarks on Silver, collected by Tardy, Parijs.
In dit kleine dikke boekje vind u de zilvermerken van zo'n zestig landen.

Nederlands Klein Zilver en schepwerk 1650-1880, geschreven door B.W.G. Wttewaall, Uitgeverij Uniepers Abcoude.
Een heerlijk naslagwerk met uitgebreide informatie en duidelijke illustraties van Nederlands kleinzilver. Heel leuk om in te snuffelen en in te herkennen. Voor verzamelaars een must.
ISBN 90-6825-148-1

Modern zilver 1880-1940, geschreven door Annelies Krekel-Aalberse, Meulenhoff/Landshoff. Een zeer toegankelijk boek, waarin zilver uit de periode 1880-1940 per lansd wordt besproken en met foto's wordt geillustreerd. Zilvermerken en meestertekens staan achterin.*

Mickey de Rooij

*) Deze boeken zijn uitverkocht en slechts verkrijgbaar bij antiquarische boekhandels.